ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, İran ile yürütülen görüşmelerin genel olarak olumlu geçtiğini ancak nükleer başlıkta anlaşma sağlanamadığını bildirdi. Trump, bu gelişmenin ardından ABD'nin Hürmüz Boğazı'nda askeri adım atacağını duyurdu.
Trump, ABD donanmasının derhal geçerli olmak üzere Hürmüz Boğazı'na giriş ve çıkış yapan gemilere yönelik abluka sürecini başlatacağını belirterek, uluslararası sularda İran'a geçiş ücreti ödeyen gemilerin durdurulup aranacağını ifade etti. İran'ın boğaza mayın döşediğini öne süren Trump, bu mayınların imha edileceğini söyledi.
ABD Merkez Kuvvetleri (CENTCOM) ise İran limanlarına giren ve çıkan tüm deniz trafiğine yönelik blokajın Pazartesi günü (bugün) TSİ 17.00’de başlayacağını, ancak İran dışındaki limanlara giden gemilerin geçiş serbestisinin korunacağını bildirdi.
Yapılan açıklamada söz konusu deniz ablukasının, Basra Körfezi ve Umman Körfezi’ndekiler dahil tüm İran limanlarına ve kıyı bölgelerine giren veya buradan ayrılan bütün ülkelerin gemilerine karşı "tarafsız şekilde" uygulanacağı vurgulandı.
Açıklamada ayrıca, CENTCOM güçlerinin, Hürmüz Boğazı'ndan geçerek İran dışındaki limanlara giden veya bu limanlardan gelen gemilerin seferlerinin ise engellenmeyeceği kaydedildi.
Ateşkese ne olacak?
İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’na abluka uygulamak amacıyla yaklaşacak savaş gemilerinin mevcut ateşkesi ihlal etmiş sayılacağını ve buna sert karşılık verileceğini açıkladı. Ayrıca boğazın İran’ın kontrolünde olduğu vurgulandı.
ABD Başkanı Donald Trump ise pazar günü yaptığı açıklamada, İran içindeki hedeflere yönelik saldırıların yeniden başlatılabileceği sinyalini verdi. Olası hedefler arasında füze üretim tesislerinin de yer alabileceğini belirtti.
The Wall Street Journal’ın haberine göre Trump yönetimi, barış görüşmelerinde yaşanan çıkmazı aşmak amacıyla askeri operasyonları yeniden devreye almayı değerlendiriyor. Bu gelişmeler, ateşkesin geleceğine ilişkin belirsizliğin sürdüğünün göstergesi.
"Deniz hukukuna aykırı"
Marine Traffic verilerine göre, Trump'ın abluka açıklamasından sonra sadece üç İran bayraklı gemi Hürmüz Boğazı'ndan Umman Denizi'ne doğru geçiş yaptı.
BBC'nin konuştuğu üç hukuk uzmanı, ablukanın uluslararası deniz hukukunun ihlali anlamına gelebileceğini söyledi. Bir hukuk uzmanı da ABD donanmasının uygulayacağı ablukanın mevcut ateşkesi ihlal etmek anlamına gelebileceğini belirtti.
Geçen hafta Salı günü ilan edilen ateşkesten bu yana Boğaz'dan yaklaşık 60 gemi geçti. Bu, ateşkes öncesine kıyasla önemli bir artış olsa da, ancak Ortak Denizcilik Bilgi Merkezi'ne göre savaş öncesinde her gün Boğaz'dan ortalama 138 gemi geçiyordu.
Abluka kararı, küresel piyasalarda belirsizliği de yükseltti.
Kaynak: Bloomberg, Oksijen, BBC, Anadolu Ajansı
