Kuzey Afrika’dan Avrupa’ya geçişte en yoğun kullanılan ve en tehlikeli güzergâhlardan biri olan Ceuta sınırında, dünden (30 Temmuz Perşembe) bu yana yeni bir göçmen krizi yaşanıyor. Fas’ın kuzeyindeki Fnideq (Castillejos) kıyılarından denize açılan binlerce göçmen, İspanya’ya bağlı özerk kent Ceuta’ya (Sebte) ulaşabilmek için yüzerek sınırı geçmeye çalıştı.
400’den fazla kişi kurtarıldı
Deniz yoluyla Ceuta’ya ulaşmaya çalışan göçmenler, sınır hattındaki beton bariyerleri ve jiletli telleri aşmaya çalışırken güçlü akıntı ve dalgalarla mücadele etti. Olaylarda 18 kişi boğularak hayatını kaybetti. İspanya Deniz Güvenliği ve Kurtarma Servisi ile İspanyol Kızılhaçı’nın ortaklaşa yürüttüğü arama kurtarma çalışmalarında 400’den fazla kişi denizden sağ çıkarıldı. Son bir hafta içinde ise büyük bölümü yüzerek olmak üzere yaklaşık iki bin göçmenin Ceuta’ya ulaştığı bildirildi.
İspanya İçişleri Bakanlığı, cuma günü yaptığı açıklamada, tahminlerine göre son 24 saat içinde Fas'tan deniz ve kara yoluyla gelen 40 binden fazla düzensiz göçmenin Kuzey Afrika'daki İspanyol toprağı Ceuta'ya geçtiğini bildirdi.
Polis kaynaklarına göre, yaklaşık 40 bin düzensiz göçmen son 24 saat içinde Fas'tan İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı Ceuta'ya geçti. İspanya Başbakanı Pedro Sánchez'in cuma günü bölgeyi ziyaret etmesi beklenirken, İspanya ile Fas sınır güvenliğini artırdı.
İspanya, Ceuta'ya asker konuşlandırıyor
İspanya devlet televizyonu TVE'nin haberine göre, hükümetten yapılan açıklamada, Ceuta'ya düzensiz göçmen geçişlerinin artması üzerine güvenliğin sağlanması amacıyla silahlı kuvvetlerin bölgeye konuşlandırılmasına karar verildiği bildirildi.
Açıklamada, sınır güvenliğinde görev yapan 60 kişilik sivil muhafıza ilave olarak 20 personelin bölgeye sevk edildiği, gelecek saatlerde de toplam 40 personelden oluşan iki müfrezenin daha konuşlandırılmasının planlandığı belirtildi.
Göç akını Schengen krizine neden oldu
İspanya Başbakanı Pedro Sánchez, 30 Temmuz’da X hesabından yaptığı açıklamada, hükümetin mevcut tüm kaynakları seferber ettiğini belirterek, "normal düzeni en kısa sürede yeniden sağlamak" amacıyla Ceuta’ya asker ve ek sivil muhafız birliklerinin sevk edildiğini duyurdu.
Ceuta Özerk Kent Başkanı Juan Jesús Vivas, sınır hattının tamamen çöktüğünü ifade ederek merkezi hükümete "ulusal acil durum" ilan etmesi çağrısında bulundu.
Fas'tan İspanya'ya yaşanan göçmen akını, Avrupa Birliği içinde de krize neden oldu. İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, İspanya ile açık sınırları öngören Schengen düzenlemesini askıya almayı değerlendirdiğini açıkladı.
Meloni, X hesabından yaptığı paylaşımda, Ceuta'dan gelen görüntülerin "çarpıcı" olduğunu belirterek, "Kontrolsüz yasa dışı göç, Avrupa sınırlarının güvenliği açısından somut bir tehdit oluşturuyor" ifadelerini kullandı.
Meloni'nin açıklamaları, günün erken saatlerinde benzer değerlendirmelerde bulunan İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani'nin sözlerini de yansıttı. İspanya Dışişleri Bakanı José Luis Albares ise Tajani'yi göç meselesini siyasi çıkarları için kullanmakla suçladı. Albares, bu tür açıklamaların "Avrupa dayanışması beklediğimiz dost ve ortak bir ülkeye yakışmadığını" belirterek, "Partizan demagoji değil, Avrupa dayanışması bekliyoruz" dedi.
Öte yandan Avrupa Birliği (AB) Komisyonunun İçişleri ve Göçten Sorumlu Üyesi Magnus Brunner, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşımda, "Birliğin dış sınırlarının korunması, yasa dışı göçle mücadele çabalarımızın kritik bir parçasıdır. Ceuta'da gelişen duruma ilişkin olarak ilgili makamlarla temas halindeyiz." ifadelerini kullandı.
AB'nin desteğini artırmaya hazır olduğunu İspanya İçişleri Bakanı Fernando Grande-Marlaska'ya ilettiğini belirten Brunner, bu desteğin Avrupa Sınır ve Sahil Güvenlik Ajansı (Frontex) aracılığıyla sağlanacak yardımları da kapsadığını aktardı. Brunner, ayrıca tehlikeli göç rotalarının önlenmesi için Fas makamlarıyla da temasların sürdürüldüğünü açıkladı.
İspanya Yüksek Mahkemesi'nin 8 Temmuz'da aldığı, Ceuta ya da İspanya topraklarına ulaşan göçmenlerin usulsüz şekilde Fas'a geri gönderilemeyeceğine hükmeden kararın, sınırdaki hareketliliği artıran etkenlerden biri olduğu değerlendiriliyor.
Fas İnsan Hakları Derneği'nden açıklama
Fas'ın kuzeyindeki sınır hattını yakından izleyen Fas İnsan Hakları Derneği'nin (AMDH) temsilcilerinden Achraf Maimouni, Associated Press'e (AP) yaptığı açıklamada, bölgede yaşananları "olağanüstü ve vahim bir durum" sözleriyle değerlendirdi.
Kaynaklar: Oksijen, Euronews, bianet, Anadolu Ajansı.
