Etiyopya’da 1 Haziran’da düzenlenen seçimlerin hemen ardından internette dolaşıma giren bazı haber ve görüntüler, geçtiğimiz Mayıs ayının son günlerinde Etiyopya’da onlarca Ortodoks Hıristiyan'ın topluca katledildiği iddiasını gündeme getirdi. Etiyopya’daki baskıcı rejim nedeniyle sağlıklı haber alınması mümkün olmazken, Mısır’da yayın yapan Daily News Egypt internet sitesi, Etiyopya Ortodoks Kilisesi kaynaklarına dayandırdığını haberinde şiddet olaylarından yaklaşık 37 Ortodoks Hıristiyan sivilin öldürüldüğünü duyurdu. Ancak ölümler, uluslararası bağımsız kuruluşlarca teyid edilemedi.
Etiyopya’da başta Oromiya Bölgesi’ndeki Doğu Arsi olmak üzere pek çok bölge, 30 Mayıs Cumartesi günü başlayan çok sayıda silahlı saldırıya şahit oldu. İktidardaki Abiy Ahmed hükümeti, saldırıları, terörist olarak tanıdığı “OLA-Şene” olarak bilinen Oromo milliyetçisi silahlı grubun düzenlediğini iddia ederken grup, iddiaları yalanladı.
Kilise yakıldı, evler yağmalandı
Etiyopya İnsan Hakları Komitesi (EHRC) 7 Haziran'da yayınladığı raporda, Aseko’da ikisi Hıristiyan ve biri Müslüman olmak üzere üç sivilin ölümünü doğruladı. Ayrıca doğrulanamayan sayıda evin ve yüzyıllık Teleta Aziz Gabriel Kilisesi’nin yakıldığını; Biyo Butule Şeyh Mustafa Camisi’nin duvarının zarar gördüğünü; Deleta Chaffa Sağlık Merkezi’nin, evlerin ve ticari dükkânların yağmalandığını ve toplamda iki bin 650’den fazla kişinin yerinden edildiğin tahmin edildiğini açıkladı. Komisyon, bunun bir ön inceleme olduğunu ve ayrıntılı raporun yayınlanacağını bildirdi.
Etiyopya Ortodoks Tewahedo Kilisesi'nin Doğu Arsi Piskoposluğu, Aseko, Şirka ve Honqolo Wabe’deki çeşitli köylerden en az 13 Ortodoks Hıristiyan'ın katledildiğini, 280'den fazla hane halkının yerlerinden edildiğini, Teleta Aziz Gabriel Kilisesi’nin tamamen yok edildiğini ve Kara Kuftena Medhanealem Kilisesi'ne ait binaların da hedef alındığını öne sürdü. Hedef olan Ortodoks Hıristiyanların, kiliselerin kutsal sandığını (tabot) taşıyarak güvenli bir yere kaçmak zorunda kaldıkları bildirdi.
Yüzde 70’i Hıristiyan olan Etiyopya’da bazı kaynaklarda ölü sayısı 37–40 olarak verse de kesin sayı henüz teyid edilemiyor.
Yardım gelmedi
Addis Standard’a konuşan görgü tanıklarına göre, şiddet olayları tırmanmadan önce bölge sakinleri yerel makamlardan yardım istedi ve ulusal savunma güçlerinin pazartesi günü konuşlandırılacağı cevabını aldı. “Ancak pazartesi günü kimse gelmedi ve saldırılar devam etti.”
OLA-Şene ve hükümet yaşanan şiddet olayları için birbirini suçlarken, şiddeti kimin başlattığı ve devam ettirdiği de henüz belirsizliğini koruyor. Saldırılarda yalnızca Ortodoks Hıristiyanların hedef alındığını iddia eden pek çok medya organı ve Hıristiyan kuruluşu olsa da saldırının belli bir kesimi hedef alıp almadığı belli değil.
Kaynak: ACLED, EHRC, Addis Standard, DW, DNE
