Ermenistan'ın başkenti Yerevan'da düzenlenen Avrupa Siyasi Topluluğu'nun (AST) 8. Zirvesi'ne Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev de bir video bağlantısıyla katıldı.
"Bakü'den selamlar. Öncelikle, AST Zirvesi'nde konuşma daveti için Başkan António Costa'ya teşekkürlerimi sunmak istiyorum" diye başlayan konuşmasında Aliyev şunları kaydetti;
"Avrupa Konseyi Başkanı António Costa'nın iki aydan kısa bir süre önce Azerbaycan'ı ziyaretinde, zirveye katılımımı görüştük ve video konferans yoluyla katılmam konusunda anlaştık. Ayrıca, bir yıl önce Tiran'da Avrupa Konseyi Başkanı António Costa ve Avrupa Birliği Komisyonu Başkanı von der Leyen ile yaptığım görüşmede, Mayıs 2026 Zirvesi'nin Ermenistan'da düzenlenmesi hakkında fikrimi sorduklarını da belirtmek isterim. Bunu destekledim. Ben de dengeli bir yaklaşımı korumak için, sonraki zirvelerden birinin Azerbaycan'da yapılmasını rica ettim. Bu öneri kabul edildi. Bu nedenle, AST üyelerini Mayıs 2028'de Azerbaycan'a davet ediyorum. Bu arada, Ermenistan da adaylığımızı destekledi. Bu, Azerbaycan ve Ermenistan arasında barışın artkık gerçek olduğunun açık bir göstergesidir. Dokuz aydır barış içinde yaşıyoruz ve barış içinde yaşamayı öğreniyoruz.
Bağlantılar
Geçtiğimiz Ağustos ayında Washington'da, Beyaz Saray'da, Ermenistan ve Azerbaycan liderleri Ortak Bildiri imzaladı. Daha önce de belirtildiği gibi, Başkan Trump da şahit olarak imzaladı. Ermenistan ve Azerbaycan dışişleri bakanları barış anlaşmasının metnini parafladılar. Bizim için -ve eminim ki Ermeni ortaklarımız için de- barış sağlandı. Barış sağlandıktan sonra, Azerbaycan 1990'ların başında Ermenistan'a uygulanan tüm transit kısıtlamalarını tek taraflı olarak kaldırdı. Bugüne kadar Azerbaycan toprakları üzerinden Ermenistan'a 28.000 ton kargo teslim edildi. Azerbaycan daha da ileri gitti: İlk kez Ermenistan'a petrol ürünleri -benzin ve dizel- tedarik etmeye başladık ve böylece ticari ilişkiler kurduk. Bugüne kadar Ermenistan'a 12.000 ton petrol ürünümüz ihraç edildi.
Barışın bir diğer kazanımı da bağlantılar oldu. Uluslararası Barış ve Refah için Trump Rotası, Azerbaycan'ı Nahcivan özerk bölgesiyle bağlayacak; dahası, bu rota Orta Koridor'un bir parçası olacak. Hem Ermenistan hem de Azerbaycan, barışın pratik faydalarını zaten görüyor. Bu vesileyle, Ermenistan-Azerbaycan barış süreci konusundaki tutumu için Avrupa Komisyonu'na teşekkürlerimi sunmak istiyorum.
Ancak ne yazık ki, tüm Avrupa kurumları aynı yaklaşımı sergilemiyor. Bunlar arasında Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Konseyi Parlamenter Meclisi (AKPM) de bulunuyor. Azerbaycan, Ocak 2001'den beri Avrupa Konseyi üyesi. Bu arada, o zamanki Azerbaycan heyetinin başkanı ve bir milletvekili olarak, AKPM'nin aktif üyelerinden biriydim. Heyetimiz, Ocak 2024'e kadar Avrupa Konseyi'nde hiçbir kısıtlama altında değildi. Eylül 2023'te Azerbaycan, Karabağ'daki ayrılıkçılığa son verdi. 1993'te kabul edilen ve 30 yıl boyunca kağıt üzerinde kalan dört BM Güvenlik Konseyi kararını kendimiz uyguladık. Bundan dört ay sonra AKPM, heyetimize yaptırımlar uyguladı. Ne yazık ki, çifte standart bugün AKPM için bir tür çalışma biçimi haline geldi. Azerbaycan'ın toprak bütünlüğü, diğer herhangi bir ülkenin toprak bütünlüğüyle aynı değere sahiptir. Ve bu konuda çifte standart kabul edilemez.
AP'ye ağır eleştiri
Şimdi, Avrupa Parlamentosu'na gelince, bu kurum barış sürecini desteklemek yerine, onu sabote etmeyi tercih ediyor. İkinci Karabağ Savaşı'nın bitiminden altı ay sonra, Mayıs 2021'den 30 Nisan 2026'ya kadar, Avrupa Parlamentosu Azerbaycan hakkında hakaret ve yalanlarla dolu 14 karar aldı. Düşünün bir kere, beş yılda 14 karar, bir tür saplantı. Sonuncusu, zirveden hemen önce, kasıtlı olarak sadece dört gün önce kabul edildi. Avrupa Parlamentosu, yabancı düşmanlığı, İslamofobi, antisemitizm, göç, rekabet ve evsizlik gibi bazı üye devletlerin temel sorunlarını ele almak yerine, Azerbaycan'ı hedef alarak iftira ve yalanlar yayıyor. Bunun nedeni ise Azerbaycan'ın toprak bütünlüğünü ve egemenliğini geri kazanması, ayrılıkçılığa son vermesi ve savaş suçlularını adalete teslim etmesidir. Bunun üzerine Azerbaycan Parlamentosu, 1 Mayıs'ta Avrupa Parlamentosu ile tüm alanlardaki iş birliğini resmen askıya alma, AB-Azerbaycan Parlamenter İş Birliği Komitesi faaliyetlerine katılımı sonlandırma ve Euronest Parlamenter Meclisi üyeliğinin sona erdirilmesi için işlemleri başlatma kararı aldı. AST zirvelerinde görüş ve endişelerimizi açıkça paylaştığımızı göz önünde bulundurarak, bu kararın ardından yanlış bilgilendirme veya manipülasyon olmaması için meslektaşlarımızı bu konuda bilgilendirmek istedim.
Sonuç olarak, Başbakan Paşinyan'ı Ermenistan'daki AST Zirvesi vesilesiyle tebrik etmek ve süreci engellemek isteyenlerin tüm çabalarına rağmen Azerbaycan'ın barış gündemine bağlı olduğunu ve Ermeni meslektaşımın açıklamalarının bunu açıkça gösterdiğini belirtmek isterim. Zirvenin başarılı geçmesini dilerim. Teşekkür ederim."
