İkna Sarıaslan’a veda: Bir dönem kapandı

Şair İkna Sarıaslan’ın ardından

OHANNES ŞAŞKAL

Öncüllerin hayatta olmaması, Ermenice şiir yazacak ardılların ortaya çıkmaması, dolayısıyla yeni kuşakların yetişmemesi nedeniyle hep İstanbul Ermeni Şiirinin (belki de) tek ve son temsilcisi olarak andığımız edebiyata adanmış bir kültür emekçisini, İkna Sarıaslan’ı da 14 Şubat’ta yitirdik, ne yazık ki.

Böylece bir dönem kapanmış oldu artık.

Şiir serüveni çocuk denecek yaşta başlayan İkna Sarıaslan, ilkin Garbis Cancikyan, Haygazun Kalustyan, Zahrad, Zareh Khırakhuni gibi önemli şairlerce vücut bulmuş İstanbul Ermeni Şiirinin ortak üslubunun esiniyle yol alır ve giderek gelişim sürecinde, kendini ayırıcı kılacak lirik bir doğrultu yakalar. Dahası kısa sürede söz konusu İstanbul Ermeni Şiirinin ustalarından biri olarak bulur kendini.

İkna Sarıaslan, yaratımlarında dilsel ustalığını ince bir mizahla taçlandırırken, zaman zaman matematik gibi pozitif bilim dallarının kanıtlanmış doğrularını kendine rehber edinerek de kurguladığı  şiirleriyle, bir nevî aforizma tadında, çarpıcı felsefi çıkarımlara ulaşır. Aşka, sevdaya, hayata, geçmişe, doğaya, insana, dostluğa… adanmış, duygu yükü ağır basan, derinlikli şiirleriyle okuyucusunu şaşırtmayı temel ilke edinmiştir.

                                                         ***

1945 yılında İstanbul’da doğan İkna Sarıaslan, öğrenimine Kadıköy, Aramyan-Uncuyan İlkokulu’nda başladı. 1963’te Kadıköy, Saint-Joseph Fransız Lisesi’nden mezun oldu. 1969 yılında İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi’nde temel tıp eğitimini tamamladı. Ardından ihtisasını “üroloji” dalında sürdürerek 1976’da operatör sıfatıyla uzman hekimliğe hak kazandı.

İlk şiiri henüz 14 yaşındayken gün yüzü gördü. 1962’de, 17 yaşında, “Sarkis Boğosyan Şiir Yarışması”nı kazandı. Şiirleri ve az sayıdaki edebi çözümlemeleri, deneme yazıları ve çevirileri İstanbul Ermeni basınında, özellikle “Nor Marmara” gazetesinin edebiyat sayfalarında ve “San” gibi dergilerde yer aldı. Şiirleri ondört dile çevrildi.

1973 yılında “Alek Manukyan Kültür Vakfı Şiir Ödülü”nün, 1994’de “Tekeyan Kültür Vakfı - Haygaşen Uzunyan Edebiyat Ödülü”nün sahibi oldu. 2023’te şiir kategorisinde Ermenistan Yazarlar Birliği ve Gazeteciler Birliği’nin  “En İyi Sanatçı Ödülü”ne layık görüldü.

Dört şiir kitabı vardır. İlki “Lo”, 1974’de yayımlandı. Karasımpag sererov (Dörtnala Aşklarla) 1994’de, Siro kuynı (Sevginin Rengi) 1998’de, Tebi horizon (Ufka Doğru) 2016’da, Kuyner hedker (Renkler, İzler) ise 2023’te gün yüzüne çıktı.

Anısı önünde saygıyla...