Եւրոմիութեան նեցուկով ընթացող «Հայաստան-Թուրքիա յարաբերութիւններու բնականոնացում, անդրսահմանային կապերու ամրացման ծրագիր»-ի շրջանակով Թուրքիա այցելած են Հայաստանի Արդիւնաբերողներու եւ Գործարարներու Միութեան պատուիրակութիւնը։ Անոնք այցելելով Վանի Առեւտրական եւ Արդիւնաբերական Պալատի Վարչական Խորհուրդը եւ Իկտիրի Առեւտրական Պալատի նման հաստատութիւններ, քննարկած են գործարար կարելիութիւնները։
Հայաստանի Արդիւնաբերողներու եւ Գործարարներու Միութեան Փոխնախագահ Արթուր Ղազարեանի գլխաւորած պատուիրակութեան հանդիպումին ընթացքին՝ Վանի Առեւտրական եւ Արդիւնաբերական Պալատին հետ, քննարկուեցան Թուրքիոյ եւ Հայաստանի միջեւ ընթացող բնականոնացման գործընթացին տնտեսական ու առեւտրական հետեւանքները, սահմանային անցումներու դիւրացումը, եւ ՎԱԱՊ-ի հաւանական դերը այս ընթացքին։ Հանդիպումը կը հանդիսանար 2019-ին ՎԱԱՊ-ի Հայաստան կատարած այցելութենէն ետք Հայաստանէն Վան կատարուած առաջին այցելութիւն։
«Քննադատութիւններ ստացանք, բայց չհրաժարեցանք»
Արթուր Ղազարեան, նշելով որ երկար տարիներէ ի վեր կ'աշխատին երկու երկիրներու միջեւ յարաբերութիւններու զարգացման ուղղութեամբ, յայտնեց թէ այս ընթացքին զանազան քննադատութիւններ ստացած ըլլալով հանդերձ՝ չեն հրաժարած իրենց նպատակներէն։ «Մեր աշխատանքները կը շարունակուին տնտեսական յարաբերութիւններու ամրապնդման, սահմանային անցումներու դիւրացման եւ առեւտուրի աւելացման նպատակով» ըսելէ ետք յիշեցուց որ ՎԱԱՊ կարեւոր դիրք մը ունի այս գործընթացին մէջ։ Ղազարեան նաեւ նշեց թէ ծրագիրին սկսած են նախ ՎԱԱՊ-ի հետ, ընդգծելով որ Վան իրենց համար յատուկ տեղ մը ունի պատմական եւ մշակութային կապերու պատճառով։ Ղազարեան յաւելեց թէ ցանկութիւն ունին որ ասկէ ետք ՎԱԱՊ ստանձնէ համակարգող դեր մը Կարս, Իկտիր եւ միւս գաւառներու հետ ընթացիք աշխատանքներուն մէջ։
Ղազարեան նշեց թէ Եւրոպական Միութեան կողմէ ֆինանսաւորուած ծրագիրը քաղաքացիական ընկերութեան միտուած աշխատանք մըն է, որ կը նպատակադրէ Թուրքիոյ եւ Հայաստանի միջեւ տնտեսական, մշակութային եւ ընկերային յարաբերութիւններու զարգացումը։ Ան նաեւ ընդգծեց թէ ծրագիրը կ'իրագործուի Հայաստանի Արդիւնաբերողներու եւ Գործարարներու Միութեան, Եւրասիա Գործընկերութեան Հիմնարկին, Հրանդ Տինք Հիմնարկին եւ Թուրքիոյ Տնտեսական Քաղաքականութեանց Հետազօտութեան Հիմնարկին համագործակցութեամբ, աւելցնելով թէ երկու երկիրներու միջեւ դրական զարգացումներ կան, եւ սահմանային դռներու բացումը օրակարգի վրայ կը գտնուի։
Առաջին մուտքը Ալիճանէն ըլլա՞յ
Իրենց այցելութեան նպատակին մասին տեղեկութիւն տալով, Ղազարեան հետեւեալը ըսաւ. «Հոս 16 հոգինոց պատուիրակութեամբ մը եկանք։ Սակայն ձեզ աւելի բազմամարդ պատուիրակութեամբ մը ընդունիլ կ'ուզենք»։
«Մանաւանդ ձեր պատուիրակութեան Ալիճանի սահմանագիծէն անցնիլը խորհրդանշական իմաստ մը պիտի ունենայ երկու հարեւան երկիրներու յարաբերութիւններուն, յատկապէս ալ սահմանամերձ տարածքներու առեւտուրին նպաստելու առումով»։
Վանի Առեւտրական եւ Արդիւնաբերական Պալատի կառավարման խորհուրդի նախագահ Նէճտէթ Թագվա, իր կարգին, գոհունակութիւն յայտնեց երկու երկիրներու միջեւ պատմական կապերու վերանորոգման առթիւ։ Ընդգծելով որ առեւտուրը խաղաղութեան ու համերաշխութեան կարեւորագոյն միջոցներէն մէկն է, Թագվա նշեց թէ ՎԱԱՊ-ին վստահուած դերը իրենց համար հպարտութեան աղբիւր է։
Պատուիրակութիւնը այցելեց նաեւ Իկտիր
Հայաստանի Արդիւնաբերողներու եւ Գործարարներու Միութիւնը, ուղեւորութեան շրջագծով, այցելեց նաեւ Իկտիրի Առեւտրական եւ Արդիւնաբերական Պալատը, հանդիպում ունենալով վարչական խորհուրդի նախագահ Քեամիլ Ասլանի գլխաւորած անձնակազմին հետ։ Մօտաւորապէս մէկ ամիս առաջ, Հայաստան-Թուրքիա բնականոնացման գործընթացին շրջագծով, հայ գործարար աշխարհի ներկայացուցիչներ, անցնելով Հայաստան-Թուրքիա ցամաքային սահմանը, մեկնած էին Կարս, ուր հանդիպած էին թրքահայ գործարար աշխարհի ներկայացուցիչներուն հետ։



