Piyalepaşa Bostanı, İstanbul’un Beyoğlu ilçesinde yer alan kentin sayılı bostanları arasında. Piyalepaşa Camii'nin yanında bulunan tarihi bostan, uzun yıllardır idari yönetimlerin baskısından kurtulamıyor.
Piyalepaşa Bostanı Dayanışması’nın aktardığına göre geçtiğimiz hafta Beyoğlu Belediyesi Başkan Vekili Sefer Karaahmetoğlu ve ekibi, bostana giderek sözlü olarak bostanın on gün içinde boşaltılmasını söyledi.
Belediyenin planı ne?
Piyalepaşa Bostanı Dayanışması’nın ulaştığı bilgiye göre İstanbul Büyükşehir Belediyesi, yakın zamanda bostanın hemen yanında bulunan İSPARK Piyalepaşa Meydanı Otoparkı’nı Beyoğlu Belediyesine tahsis etti.
Agos'a konuşan Piyalepaşa Bostanı Dayanışması'dan Deniz Özgür, "Belediyenin nasıl bir tasarrufu olduğunu bilmiyoruz" dedi. Söz konusu alanın İBB'nin mülkiyetinde olduğunu ve İBB ile birlikte hazırlayıp yürütülen bir proje olduğunu hatırlatan Özgür, "Beyoğlu Belediyesi'nin de burayla ilgili kafasında birtakım planları olduğu anlaşılıyor. İçeriğini tam bilmesek de en azından bostanın hayrına bir proje olmadığından eminiz" ifadelerini kullandı.
Öte yandan Özgür, bostanın tescilli bir alan olması nedeniyle Beyoğlu Belediyesi’nin buradaki müdahalesinin sınırlı olduğunu belirtti. Buna göre alanın tarım ve ekilebilir toprak niteliğini ortadan kaldıracak bir yapılaşmanın, betonlaştırmanın veya benzeri bir dönüşümün mümkün olmadığını savunan Özgür, yeniden otopark yapılması ihtimalini de “irrasyonel” olarak değerlendirdi.
Özgür, söz konusu alanın İBB'ye ait olduğunu söylese de alanla ilgili tek karar vericinin İBB olamayacağının altını çizdi. Özgür, "Bir belediye tek başına alanın nasıl şekilleneceğine ve sürecin nasıl devam edeceğine karar veremez. Bunu doğru bulmadığımız için de yıllardır orada bir mücadele yürütüyoruz. Bu yüzden, alanla ilgili kararların tüm ilgililerle birlikte örgütlenmesi ve birlikte alınması gerektiğine inanıyoruz" dedi.
Bostan üzerindeki ısrarın sebebi ne?
Deniz Özgür’e göre Piyalepaşa Bostanı üzerindeki baskının temelinde, kentlerin “inşaat kapitalizmi” ve rant odaklı bir anlayışla ele alınması yatıyor. Ona göre yönetimlerin kent içinde kalan değerli alanlardan elde edebileceği rant ve kâr, bu alanların üretim amacıyla korunmasından daha öncelikli.
Özgür, iktidar ve muhalefet ayrımı gözetmeksizin bu anlayışın kent yönetiminde belirleyici olduğunu söyledi. Bostanın geçmişte otoparka dönüştürülmek istendiğini belirten Özgür, "Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 2014’te Piyalepaşa’daki bir cenazeye geldiğinde bostan için 'Bu mezbeleliği kaldırın buradan' dediği rivayet edilir" dedi. Özgür, bu ifadenin ardından bostanın altına otopark, üstüne ise daha geniş cenazelerin kaldırılabileceği bir alan yapılmasının planlandığını ve camide de bostanın kaldırılarak otopark yapılacağı yönünde hutbe verildiğini söyledi.
Son gelen belediye başkanının da bu anlayıştan kopuk hareket etmediğini söyleyen Özgür, "Örneğin son gelen belediye başkanı, 'Bu karalahanalara gerek yok, bu mısırları sökün' diyerek burayı aşağılayan ve kıymetsizleştiren bir yerden değerlendiriyor" dedi.
Bu yaklaşımın, toprak ve üretim alanlarının “boş, gereksiz ve niteliksiz” olarak değerlendirilmesine yol açtığını belirten Özgür, Piyalepaşa Bostanı’nın da yıllardır bu bakış açısıyla değersizleştirilmeye çalışıldığını söyledi.
Bir bostanın kent için önemi
Özgür, bostanın tıpkı Yedikule bostanları gibi geleneksel yöntemlerle tarım yapan bostancı aileler tarafından işletildiğini, mahalle sakinlerinin bireysel olarak parseller kiralayıp üretim yaptığı hobi bahçelerinden farklı olduğunu vurguladı.
Özgür'e göre Piyalepaşa Bostanı'nın önemi yok denecek kadar azalan kent içi tarım ve üretim alanları içerisinde nadir bir konumda olması. Piyalepaşa Bostanı'nın Beyoğlu'ndaki tek bostan olduğunun altını çizen Özgür, "Bostanlar, hem tarihsel değerleri açısından hem de kent içinde olabildiğince sağlıklı kendi gıdamızı, taze sebze ve meyvemizi üretebilmemiz konusunda bize ışık tutuyor" dedi.
