Պարտինք ընդունիլ գիտութեան պարզած ճշմարտութիւնը։ Մարդն է որ ստեղծեց Աստուած հասկացողութիւնը, այլ ոչ հակառակը։
Յերիւրածոյ առասպել մըն է տիեզերքի վեց օրերու ընթացքին արարումը, որ կ'աւարտի ափ մը հողին փոխանցուած շունչով մարդու ստեղծմամբ։ Կայ նաեւ աւելին, որ կը բացատրէ նախամարդ Ադամի առանձնութեան եւ սրտնեղութեան իբր դարման, Եւայի իր տիրոջ՝ Ադամի կողոսկրէ շինութիւնը։ (Այս խօսոյթէ ետք ինչպէ՞ս կուզէք որ ֆեմինիստները հաւատան ձեր ըսածներուն)
Այս պատումը եթէ հին յունական զաւեշտ մը ըլլար, կը ծիծաղէինք եւ կը վերադառնայինք մեր առօրեայ հոգերուն։ Բայց ոչ, վարդապետութիւն մըն է ան, եւ կը պարտադրուի երկնային կրօնքի միջոցաւ հրեայ, քրիստոնեայ եւ իսլամ անուններով։
Հաւատացեալներ թոյլ չէն տար այդ պատումի դէմ առարկելու։ Կալիլէօ Կալիլէ «Աշխարհ գունդ մըն է որ կը դառնայ իր շուրջ» ըսելուն պատճառաւ դատուեցաւ կրօնի այդ ժամանակներու պահակներուն կողմէ։ Նման մեղադրանքով մորթազերծեցին բանաստեղծ Նեսիմին, «Էն էլ հաք» (Աստուած ես եմ) ըսելուն համար։ Եթէ այս օրինակները եզակի բացառութիւններ պիտի համարուին, խնդրեմ յիշեցէք բարձրեալն Ալլահի անունով գործուած եւ տակաւին գործուող ցեղասպանութիւնները։
«Աւագ շաբաթի օրերուն նման յօդուած գրելը ի՞նչ իմաստ ունէր»։ Եթէ այսպէս պիտի հարցնէք, կ՚երեւի տեղեակ չէք քանի մը օրեր առաջ Իսրայէլի խորհրդարանի՝ Քնեսէթի մէջ կատարուածներէն։
Ցեղասպանուած ժողովուրդ մը ներկայացնելու կոչուած այդ խորհրդարանի կրօնամոլ եւ ցեղապաշտ պատգամաւորները, միայն պաղէստինցիներու դէմ գործադրուելու պայմանաւ վերահաստատեցին մահապատժի վերադարձի մասին օրէնք։ Այդ հաստատումը ողջունեցին խորհրդարանի շարքերուն շամփայնի շիշեր բանալով։
Այդ նոյն պահուն ուրիշներ «Ալլահուաքպար» գոռումներով կը յարձակէին Սուրիոյ քրիստոնեաներուն։ Իսկ անդին Թրամբ չարագործը կը փորձեր իր ժողովուրդը համոզել թէ Իրանի դէմ կատարուածը քրիստոնէական պարտականութիւն է, այլ ոչ քարիւղի շուկային տիրանալու ձգտում։
Մենք խնդիր չունինք իր հաւատքին թելադրանքներով աղօթող մարդկանց հետ։ Այս երեւոյթը անհատական է եւ շատ անգամ հաւատացեալին կը պարգեւէ խղճի խաղաղութիւն։ Խնդիրը այդ նոյն մարդկանց բարի հաւատքը իր քաղաքական նպատակներուն, կեղեքման, կողոպուտին համար շահագործող, քօղի վերածողներուն հետ է։
Արդարեւ Աւագ Շաբթու այս օրերուն փութացէք եկեղեցիներ, յիշեցէք մարդու փրկութեան համար Քրիստոսի տարած տառապանքը, մխիթարուեցէք Սուրբ Յարութեան խորհուրդով եւ ատեցէք համամարդկային արժէքները ձեր անունով, ձեր սրբութիւններու անունով պղծողները, ուր որ ալ ըլլան անոնք, Հռոմ, Երուսաղեմ կամ Էջմիածին։


