877-1878 տարեթիւը կը զուգադիպի նաեւ անկախութեան մասին ըսի ըսաւներուն, հողային կորուստի մտահոգութիւններուն ծայր տուած ժամանակահատուածի մը։ Ի դէմ այդ բոլորին, Իսթանպուլի կառավարութիւնը հայ ժողովուրդը ճնշելու համար կը դրդէ քրտական աշիրաթները։ Ահաւասիկ նոյն տարեթիւը հայ ժողովուրդի համար ալ սարսափի թուական մը ըլլալով կը ներկայանայ։ Այժմ այդ թուականի հոգեբանութեան գիտակցելու համար առիթ մը գոյացած է։ Իր մասին ողբերգներ հիւսուած արտակարգ կնոջ մը պատմութիւնն է մեր առջեւ։ Նոյն ինքն դստեր՝ Արմենուհի Գեւոնեանի կողմէ իր մօր պատումներով գրի առնուած Կիւլիզարի պատմութիւնը, տարածքաշրջանի սարսափելի գործիչին՝ Մուսա Պեկի կողմէ առեւանգուած 14 ամեայ մանկամարդուհիի մը կերպարին մէջ ժողովուրդի մը պատմութեան մասին պատմական վկայութիւններ կը բերէ։

Մարտի 19-ից մինչեւ Ապրիլի 1-ը Երեւանի Նկարիչների Տանը անցնում է Արեւավիշապ միջազգային գրաֆիկական հումորի փառատօնը, որն արդէն 3 տարեկան է։ 2013-ին Արեւավիշապի թեման գիրքն էր, քանզի Հայաստանը նշում էր հայ գրատպութեան 500-ամեակը։

Պէյրութի արեւմտեան կողմը կը գտնուի այս թաղամասը։ Արեւմտեանի եւ արեւելեանի խիստ բաժանման օրերը չեն այլեւս, բայց մարդոց ուղեղին մէջ տակաւին կայ այդ բաժանումը։ Օրեր կային որ մէկ կողմէն միւս կողմ անցնելու համար փաստաթուղթ պէտք ունէիր։ Անշուշտ որ Յակոբներն ու Գէորգներն էին ամենէն վարպետ վարորդները մէկ կողմէն միւսը երթալու համար։ Գաղութի կորիզը հիմա կտրուած է այստեղէն, այստեղն ալ կորիզէն։

Մեր թերթին պատմութիւնը, անոր սիւնը, հայերէն էջերու խմբագիրը եւ մեր ամէն ինչը, Սարգիս Սերովբեանը մեզմէ կը բաժնուի 28 Մարտ, Շաբաթ երեկոյեան: Յարգանքով կը խոնարհինք Սարգիս Սերովբեանի յիշատակին առջեւ, ան Ակօսին միաձուլուած խորհրդանիշ մըն էր: Խոր վիշտով կը ցաւակցինք ընտանիքին եւ բոլոր սիրելիներուն հետ:

Հրանդ Տինք հիմնարկը եւ «Ակօս» շաբաթաթերթը փոխադրուած են նոր աշխատավայր մը, ուր նախապէս կը գործէր հայկական վարժարան՝ «Անարատ Յղութիւն»ը։

Հայաստանի Ազգային Ժողովը 24 Մարտին առնուած որոշումով մը պաշտօնապէս կը ճանչնայ Օսմանեան հողերու վրայ 1915-1923 թուականներուն ասորիներու եւ պոնտացի յոյներու դէմ գործադրուած բռնութիւնները իբրեւ ցեղասպանութիւն։

Անգարայի քաղաքապետ Մելիհ Կէօքչէք այս անգամ ալ հայատեաց ելոյթով մը փորձեց անարգել հայ ժողովուրդի արժանապատուութիւնը։ Ան վերջերս դժբախտ ելոյթ մը ունեցած էր Գերմանիոյ Կանանչներու Կուսակցութեան պատգամաւոր Ճեմ Էօզտէմիրի դէմ երբ այս վերջինը Ծիծեռնակաբերդի մէջ խոնհարհած էր ցեղասպանութեան զոհերու յիշատակին դիմաց։ Քաղաքապետը Թուիթըրի մէջ հարց տուած էր թէ արդեօ՞ք Էօզտէմիրի արմատները հայ են։

Օդային ծառայութիւններու ինքնաթիռը այս անգամ մեզ տարած է Թուրքիոյ 81 քաղաքներու երրորդ մեծագոյնը՝ Իզմիր, կամ ալ պատմական անուանումով Զմիւռնիա։ Այս քաղաքն ալ երկրին բոլոր միւս քաղաքներուն նման ունեցած է տխուր պատմութիւն։ Հանրապետութեան հիմնարկութեան տանող տարիներուն հին յունական այս քաղաքը կորսնցուցած է իր բնիկ ժողովուրդը։

Երկար ատենէ ի վեր կասկածելի դիրքի մատնուած Սուրբ Երրորդութիւն Եկեղեցւոյ թաղականութիւնը նոր ցնցում մը կ՚ապրի խորհուրդի երեք անդամներու հրաժարումով։

Հրանդ Տինք Հիմնադրամը ձեռնարկած է նոր աշխատութեան մը, որու հետեւանքով կը նպատակադրէ յայտնաբերել երկրի կորուստեալ մշակութային ժառանգը։ Այս առումով Հիմնադրամը կազմած է գիտաշխատողներու խմբակ մը, որոնք մեծ բծախնդրութեամբ կը ստուգեն բովանդակ երկրին տարածուած կանգուն կամ աւերակ բազմահազար մշակութային արժէք ունեցող ճարտարագիտական կոթողներ։Նախագիծը սկսած էր 2014 թուի առաջին ամիսներուն։ Այս մասին լրացուցիչ տեղեկութիւններ կը փոխանցեն նախագծի համակարգող Մերվէ Քուրթ եւ ուսումնասիրողներէն Զէյնէփ Օղուզ ու Թունա Պաշըպէք։

16 Մարտին կայացած ՎԱՏԻՓ-ի հերթական ժողովը իսթանպուլահայոց օրակարգին բերաւ բաւական վիճելի նոր հիմնահարց մը։ Հարթակի նախագահ Պետրոս Շիրինօղլու ժողովականներուն փոխանցեց խիստ շահեկան տեղեկութիւններ պոլսահայ հասարակութեան անունով հրապարակուելիք երկու անջատ յայտարարութիւններու մասին։

«Ակօս»ի համացանցային տարբերակը agos.com.tr հասանելի պիտի ըլլայ նաեւ İOS եւ Android կիրարկումներով բջջային հեռախօսներու վրայ։ Այս դրութիւններէն կարելի է օգտուիլ App Store եւ Play Store-ի միջոցաւ։

Փետրուարի 27-ի գիշերը ժամը 23.20-ին Մոսկուայի կեդրոնում, Մոսկուորեցկի կամրջին, որի մի կողմը Մոսկուա գետն է հոսում, իսկ միւս կողմից Քրեմլի պատերն են երեւում, սպանուեց Ռուսաստանի վերջին 25 տարուայ ամենավառ քաղաքական գործիչ Պորիս Նեմցովը։

Մերձաւոր արեւելեան քաղաքատնտեսական ներկայ զարգացումներու վրայ իր առանձնայատուկ ազդեցութիւնը ունի քրտական գործօնը։ Միջազգային յարաբերութիւններու մակարդակով քրտական հարցը առաջին անգամ բարձրացուած է Վերսայլեան աշխարհակարգի հաստատման շրջանակներուն։ 1920 թուի Սեւրի դաշնագիրը Թուրքիոյ կը պարտադրէր Քիւրտիստանին ինքնավարութիւն տրամարդրել։ Երբ 1923-ին Սեւրին յաջորդեց Լոզանի խորհրդաժողովը, քրտական հարցը դարձեալ քննարկման նիւթ եղաւ։ Թուրքիոյ Ազգային Ժողովը անմիջապէս հեռագրեց Լոզան, ըսելով որ քրտերը երբեք չեն բաժնուիր Թուրքիայէն։ Հեռագիրը ստանալով թրքական պատուիրակութեան ղեկավար Իսմէթ Փաշան Լոզանի մէջ յայտարարեց թէ Թուրքիա կը պատկանի երկու ժողովուրդներու՝ թուրքերուն եւ քիւրտերուն։ Սակայն ինչպէս յայտնի է աւելի ետք Թուրքիոյ մէջ արգիլուեցաւ քրտերէնը եւ քիւրտերը հռչակուեցան «Լեռնային Թուրքեր»։

Գերմանիոյ Պատէն Ուիւրթեմպէրկ նահանգի Ուլմ քաղաքին մէջ Հայոց ցեղասպանութեան դարադարձը կը ոգեկոչուի միջոցառումներու շարքով։ Քաղաքի ժողովրդական լսարանը (vh Ulm) ընդառաջելով ընկերաբան Իմրան Կիւրթաշի ներկայացուցած նախագծին, ձեռնարկած է հարիւրամեակի միջոցառումներ։Անուանի տուտուկահար Էրթան Թէքին եւ ժողովրդական երգիչ Ահմէտ Ասլան համերգով մը հանդէս եկան ու ներկայացուցին հայ ու ալէվի երաժշտութենէ ընտրուած հարուստ յայտագիր մը։Շաբաթ մը անց, Գերմանիոյ հայ համայնքի ներկայացուցիչ Ռաֆֆի Քանթեան բանախօսեց «Ցեղասպանութեան ժամանակագրութիւնը» խորագրով։

Երկար տարիներէ ի վեր անգործածելի դարձած «Քահանայից Տուն»ը։այժմ բծախնդիր վերանորոգութիւն մը կ՚ապրի։ Այժմ նախկին վեց անջատ տուները կը միացուին մէկ ամբողջական կառոյցի, որու աւարտին երբեմնի Քահանայից Տունը պիտի վերածուի պութիք հիւրանոցի։

Հայաստանի Հանրապետութիւնը 1991-ին հիմնուեցաւ Սպիտակի երկրաշարժի եւ Ղարաբաղի պատերազմի աւերակներուն վրայ։ Պատերազ մի հետեւանքով երկիրը շրջափակման մէջ էր։ Մեծամօրի ադոմակայանը փակուած էր նորաստեղծ պետութեան կողմէ։ Կը տիրէր ուժանիւթի ճգնաժամ։ Իշխանափոխութեան հետեւանքով երկրի տնտեսութիւնը ամբողջովին քայ այուած էր։ Նախապէս զարգացած ճարտարագիտական աւանդ ունեցող Խորհրդային Հայաստանի բոլոր գործարանները թալանուած, նոյնիսկ գործող հաս տոցնե րը մետաղեայ թափածոյ որպէս թալանիչներու կողմէ ծախուած էր Պարսկաստանին եւ Թուրքիոյ։ Այս պայմաններու տակ գործազրկութիւնը հասաւ անտանելի համեմատութիւններու։ Ընտանիքի պատասխանատուութիւնը ուրիշ միջոց չէր թողուր եթէ ոչ աշխատանքի համար արտագաղթել։

Եթէ անկեղծ քաղաքական գործիչը կամ համարձակ լրագրողը բռնապետական երկրում բռնել են ճշմարտութիւնը բարձրաձայնելու ճամբան, ապա նրանց լռեցնելը, դա ժամանակի խնդիր է եւ որքան յետաձգուի լռեցման գործողութիւնը, նրա ապրած օրերը ընկալւում են որպէս թանկարժէք նուէր։ Գուցէ այդ է պատճառը, որ նման անձինք, գիտակցելով, որ իրենց սզբունքների համար սեփական կեանքն է դրուած զոհասեղանին, ապրում են բացարձակ լիարժէք կեանքով եւ տասնապատկուած ուժով, իսկ երբ նրանց վերջապէս լռեցնում են, ապա նրանք ընկնում են հերոսի մահով եւ այդ մահը նախանձ է առաջացնում սովորական մահկանացուների մէջ։ «Ես էլ կ՚ուզենայի մեռնել Հրանդի պէս», շատերից եմ լսել այս հոգոցը։ Այժմ նոյնն են ասում Պորիս Նեմցովի մասին։

Երեւանի Ազգագրական ինստիտուտի մէջ 3 Մարտ Երեքշաբթի կայացաւ պատմաբաններ՝ Նամըք Տինչ եւ Ատնան Չէլիքի հեղինակած «Հարիւրամեայ Ախը» գիրքին ծանօթացումը։ Ինստիտուտի գրադարանին մէջ կայացած հանդիպման ներկայ գտնուեցան ակադեմական շրջանակներէ եկած դէմքեր։

Հրանդ Տինքի սպանութեան հետ կապուած պետական պաշտօնեաներու մասին շարունակուող հարցաքննումներու բերմամբ Ազգային Լրաքաղութեան Բաժնի նախկին վարիչ Ռամազան Աքեիւրէք եւս ձերբակալուեցաւ։ Աքեիւրէքի ձերբակալման պատճառներուն մէջ կան «դիտումնաւոր սպանութեան մէջ թերացում», «պաշտօնը չարաշահել» եւ «պաշտօնաթուղթերու զեղծարարութիւն» մեղադրանքները։