FERDA BALANCAR

1967 İstanbul doğumlu. Agos yazı işleri müdürü ve kitap eki Kirk'in editörü; güncel politika, dini akımlar, tarihle ilgili güncel tartışmalar ve yeni çıkan kitaplar hakkında haberler yapıyor.

Antropolog Dr. Su Erol’un ‘Mazlum ve Makul: İstanbul Süryanilerinde Etno-Dinsel Kimlik İnşası ve Kimlik Stratejileri’ kitabı İletişim Yayınları’ndan çıktı. Kitabın ilk bölümünde Süryani kimliğinin tarihsel oluşumunu ele alan Erol, günümüze kadar uzanan Süryani tarihini özetliyor. İkinci bölümde ise İstanbul Süryanileriyle yapılmış görüşmeler üzerine yapılan değerlendirmeler yer alıyor. Su Erol ile İstanbul Süryanilerinden Ermeni-Süryani ilişkilerine uzanan bir söyleşi yaptık.

Yasin Duman’ın ‘Rojava: Bir Demokratik Özerklik Deneyimi’ kitabı İletişim Yayınları’ndan çıktı. Sabancı Üniversitesi’nde Siyaset Bilimi Doktora Öğrencisi olan Yasin Duman, ‘Bir Savaşın Ortasında Barış ve Çatışma Çözümü: Rojava Demokratik Özerk Yönetiminde Olanaklar ve Zorluklar’ başlıklı yüksek lisans tezinin sonucu olarak ortaya çıkan bu çalışmasında, Rojava’da geçmişten bu yana yaşanan çatışmaların, özerk yönetim ve sivil toplum tarafından nasıl algılandığına ve bu çatışmaların Rojava Demokratik Özerk Yönetimi altında nasıl çözüldüğünü birebir deneyimler ışığında anlatıyor. Kitapta, Rojava’da önümüzdeki dönemde yaşanabilecek muhtemel gelişmelere de yer veriliyor. Yasin Duman’la kitabından yola çıkarak, Ortadoğu’da Müslüman olmayan toplumların yaşadığı sorunlar ve çözüm yollarına uzanan bir söyleşi yaptık.

Araştırmacı yazar İbrahim Dizman’ın Ordulu Harutyun Artun ile yaptığı sözlü tarih çalışmasına dayalı kitabı ‘Adı Başka Acı Başka: Karadeniz’in Son Ermenilerinden Harut Usta’ adlı kitabı İletişim Yayınları’ndan çıktı.

Müslüm Üzülmez’in ‘Ergani Tarihinin Saklı Sayfası Ermeniler’ kitabı İsmail Beşikçi Vakfı Yayınları tarafından yayınlandı. Kendisi de Erganili olan Üzülmez kitabında, Diyarbakır’ın Ergani ilçesi ve çevresindeki Ermenilerin 1915’ten önce ve sonra yaşladıklarını ele alıyor. Ağırlıklı olarak sözlü tarih çalışmasına dayalı olan kitap, Ergani Ermenilerinin tarihiyle ilgili önemli bilgiler içeriyor. Üzülmez ile kitabından yola çıkarak ağırlıklı olarak günümüzde Erganililerin ‘Ermeni algısı’ üzerine konuştuk.

Hülya Adak ile, 1909 Adana Katliamı’ndan 1915’e, 1920’lerden vefat ettiği 1964’e kadar Halide Edib’in hayatının farklı dönemlerinde Ermeni Soykırımı ile ilgili yazdıkları, söyledikleri ve takındığı tutumlar hakkında konuştuk.

Yakın dönem Kürt tarihi üzerine yaptığı çalışmalarıyla tanınan Namık Kemal Dinç’in ‘Onlar Gittiler, Biz Barışı Yitirdik: Ermeni Soykırımı ve Kürtler’ adlı kitabı İletişim Yayınları’ndan çıktı. Kitapta 1915 sonrası ilk kuşağın temsilcilerinden Tarık Ziya Ekinci ve Naci Kutlay’la, Ahmet Türk, Osman Baydemir, Altan Tan gibi günümüzün önde gelen Kürt siyasetçileriyle, araştırmacılar Mehmet Bayrak ve Şeyhmus Diken’le, avukat ve insan hakları aktivisti Eren Keskin’le, prodüktör ve söz yazarı Gülten Kaya ile ve genç kuşak sosyal bilimcilerden Rojava üzerine çalışmalarıyla tanınan Seda Altuğ ile yapılan söyleşiler yer alıyor.

Hrant Güzelyan’ın ‘Bolso Badenagan Dunı’ (İstanbul Çocukevi) adlı kitabı, Hrant Dink Vakfı Yayınları tarafından ‘Kamp Armen’e Giden Yol’ başlığıyla Türkçeye kazandırıldı. Güzelyan’ın 1960’ların başından 1980’lere uzanan anılarından oluşan kitap, Türkiye’nin ve Türkiye Ermeni toplumunun yakın tarihine de ışık tutuyor.

Tekirdağlı Apraham Kasapyan’ın anılarından oluşan ‘Kaç Kişisisiniz Boğos Efendi’ adlı kitap, kitapta adı geçen Armenuhi Köseyan’ın kızı ve torunu için çok farklı bir anlam ifade ediyor. Köseyan’ın kızı Sona Zartaryan ve torunu Arpi Gamze’yi, kitabın yazarı Apraham Kasapyan’ın kızı Janet Güllapyan ile Kasapyan’ın anılarını Türkçeye çeviren torunu Öjeni Höllüksever’i Agos’ta ağırladık. Kitap, Armenuhi Köseyan’ın kızı ve torununun ailelerinin geçmişiyle ilgili daha fazla bilgi edinmesine vesile olmakla kalmamış, aynı zamanda iki ailenin hayatta kalan fertlerinin birbirlerini tanımalarına ve dostluk kurmalarına da aracı olmuş.

ABD merkezli Open Doors kuruluşunun raporuna göre, Kasım 2014-Ekim 2015 döneminde dünya genelinde 7 binden fazla Hıristiyan inancından dolayı öldürüldü.

Ekümenik Patrik Bartholomeos-Papa Francis görüşmesinden bir yıl sonra gerçekleşen Papa Francis-Patrik Kirill görüşmesinin Hıristiyan dünyası ve küresel gelişmeler açısından ne anlam ifade ettiğini uzmanlara sorduk. Hıristiyan kiliseleri arasındaki birleşme çabaları üzerine çalışan teolog ve Dominiken Rahip Claudio Monge, Ortodoks kilisesi üzerine çalışmalarıyla tanınan Prof. Elçin Macar ve Hıristiyan dünyasındaki gelişmeleri yakından izleyen Prof. Bilal Sambur, Papa Francis-Patrik Kirill görüşmesini yorumladılar.